Wadowice - miasto Karola Wojtyły
Dzieje Wadowic sięgają wieku XIII. Pierwsza wzmianka o mieście pochodzi z
1327 roku, natomiast prawa miejskie Wadowice otrzymały w 1430 r. po wielkim
pożarze, który strawił prawie całe miasteczko. Prawdopodobnie już wcześniej
Wadowice posiadały prawa miejskie, ale nowe nadanie praw miejskich miało wspomóc
miasto przy odbudowie. Jednak rozwój miasta uniemożliwiały pożary, wojny,
epidemie. W tamtych czasach rozsławił miasto teolog i filozof Marcin Wadowita,
profesor i dziekan Akademii Krakowskiej. W XVII wieku ufundował on szpital dla
ubogich i wspierał wadowicką szkołę parafialną.
Rozwój miasta nastąpił gdy władze austriackie po I rozbiorze wybudowały drogę
łączącą Wiedeń z Lwowem i Wadowice znalazły się na ważnym szlaku komunikacyjnym
i rzeniesiono tu siedzibę cyrkułu (dużej jednostki administracyjnej), a później
powiatu.
Ulokowano w Wadowicach koszary wojskowe, sąd, szpital i liczne urzędy. W mieście
działały liczne organizacje i towarzyszenia kulturalne, społeczne i
patriotyczne.
Po odzyskaniu niepodległości w 1918 r. Wadowice dalej pozostały miastem
powiatowym i były prężnym ośrodkiem oświatowym i kulturalnym. W 1918 r. powstał
12 pułk piechoty, który bohatersko walczył z bolszewikami w latach 1919 - 1920
oraz w kampanii wrześniowej. Pułk w okresie międzywojennym odgrywał znaczącą
rolę w życiu miasta.
Po klęsce wrześniowej w 1939r. Wadowice zostały przyłączone do Niemiec. Represje
okupanta dotknęły przede wszystkim miejscowe elity - urzędników i nauczycieli.
Niemiecka polityka eksterminacji doprowadziła do zagłady w obozach śmierci
prawie całą (liczącą 2 tys. kobiet, mężczyzn i dzieci) społeczność żydowską
miasta. Po zakończeniu II wojny światowej przyszły trudne lata odbudowy i
totalitarne rządy lewicy.
Po wielkim przełomie 1989 roku Wadowice weszły w okres dynamicznych przemian i
rozwoju. Od 10 lat są siedzibą prężnie działającego samorządu gminnego, a od
1999 są stolicą powiatu. Obecnie Wadowice są silnym ośrodkiem miejskim o
niekwestionowanej pozycji.
Systematycznie rośnie ranga i znaczenie miasta, które w coraz większym stopniu
wykorzystuje swoją historyczną szansę.
Wadowice, w których żyje i pracuje ponad 20 tys. ludzi, są silnym ośrodkiem
administracyjno-finansowym oferującym nowe miejsca pracy szczególnie w przemyśle
spożywczym.
Miasto jest także atrakcyjne dla turystów i pielgrzymów. Muzeum "Dom Rodzinny
Ojca Świętego" odwiedza w ciągu roku ok. 200 tys. ludzi. Z Wadowic prowadzą też
szlaki turystyczne na Leskowiec, jakże często wspominany przez
Jana Pawła II, i w inne urocze zakątki
Beskidu Małego. Również malownicze brzegi Skawy przyciągają swoim
niepowtarzalnym pięknem.
Na mieszkańców i przyjezdnych czekają liczne restauracje, kawiarnie i cukiernie,
w których można posmakować słynnych już na cały świat wadowickich kremówek.
Odrestaurowany niedawno Park Miejski zaprasza na odpoczynek w cieniu dębów i
dorodnych drzew iglastych. Zadbane alejki, nowy plac zabaw dla dzieci, fontanna,
korty tenisowe, muszla koncertowa sprzyjają rekreacji i wypoczynkowi.
Wadowiczanie są dumni z papieskiego charakteru swojego miasta i jego związków z
Janem Pawłem II. Niemal na każdym kroku
można spotkać tu akcenty papieskie. Wyraża się to nie tylko w nazwach ulic,
placów, ale także poprzez konkretne inicjatywy wynikające z nauczania wielkiego
Rodaka.
Zdaniem burmistrza Wadowic Ewy Filipiak największą szansą miasta są jego
mieszkańcy, którzy słyną z pracowitości i gospodarności.
Już stało się tradycją, że 18 maja, w rocznicę urodzin Karola Wojtyły,
rozpoczynają się "Dni Wadowic". W roku 2000, roku jubileuszu 80-lecia
Jana Pawła II, były one szczególnie
okazałe. Ich punktem kulminacyjnym był wielki koncert urodzinowy zorganizowany
przez wadowicki samorząd wspólnie z Telewizją Polską, w którym zaprezentowały
się największe gwiazdy polskiej estrady. Bez wątpienia było to największe
wydarzenie kulturalne roku.
Dokonania kulturalne nie ograniczają się tylko do organizacji święta miasta. W
Wadowicach działa wiele instytucji zajmujących się kulturą. Obok domu Ojca
Świętego funkcjonuje muzeum miejskie, Wadowicki Centrum Kultury oraz biblioteka.
Dużą aktywnością wyróżniają się także wadowickie stowarzyszenia i związki
twórców. Na szczególną uwagę zasługuje stowarzyszenie "Viktoria", które w
piwnicach muzeum miejskiego przy ul. Kościelnej 4 prowadzi klub dla młodzieży i
kawiarenkę internetową.
W mieście organizowane są imprezy sportowe i rekreacyjne o zasięgu
ogólnopolskim, a nawet międzynarodowym. Każdego roku uczestniczą w nich tysiące
miłośników sportu i ruchu na świeżym powietrzu. Od kilku lat miasto gości
najlepszych europejskich kolarzy, uczestników Międzynarodowego Wyścigu
"Solidarności" i Olimpijczyków.
Mało kto wie, że dumą mieszkańców całej gminy jest najlepsza w Polsce strażacka
orkiestra dęta z Choczni, która od kilku lat zdobywa najwyższe trofea we
wszelkiego typu festiwalach i przeglądach.
W 37-tysięcznej gminie Wadowice działa aż 19 klubów sportowych. Obok licznych
sekcji piłki nożnej, sukcesy odnoszą także żeńskie i męskie drużyny piłki
koszykowej, siatkowej oraz zawodnicy tenisa stołowego i karate.
Turystycznymi szlakami Beskidu Małego opiekują się członkowie miejscowego koła
PTTK, które jest współorganizatorem Zlotu Szlakami
Jana Pawła II. Do swoich dawnych tradycji
nawiązuje, reaktywowane w 1990 roku Towarzystwo Gimnastyczne "Sokół",
organizator wielu zawodów sportowych i imprez o charakterze patriotycznym. W
2000 roku w ramach "Sokoła" premierą "Antygony" Sofoklesa rozpoczął swoją
działalność młodieżowy teatr amatorski
Zdaniem władz miasta najważniejszym obecnie zadaniem jest utrzymanie wysokiego
tempa rozwoju. Takie inwestycje jak obwodnica śródmiejska, nowe składowisko
odpadów komunalnych, kryta pływalnia, szkoła na osiedlu Pod Skarpą czy renowacja
zabytkowego centrum nie są dziełem przypadku. Jeżeli dołączyć do tego remonty
ulic, chodników, dbałość o zieleń miejską to rysuje się całkiem interesujący
obraz. Rozwój miasta nie byłby możliwy bez inwestycji i wielkich nakładów na
infrastrukturę.
Jednak aby te wszystkie działania przyniosły spodziewany efekt, konieczna jest
poprawa kondycji finansowej ogółu mieszkańców gminy. Dlatego tak ważny jest
rozwój rodzimej przedsiębiorczości, handlu, a zwłaszcza usług.
Źródło: wadowice.pl |
